Wat hem niet bevalt, knipt hij weg

Trouw - Boeken, 30 augustus 2008
Door Bas Maliepaard

Al drie keer won Annemarie van Haeringen het Gouden Penseel voor de beste kinderboekillustraties. Vooral de boeken waar ze zelf ook de tekst voor maakte, zoals 'Beer is op vlinder' en 'Het begin van de zee', blinken uit in originaliteit en poëtische kracht. De grafisch sterke omslagtekening en de titel van haar nieuwste boek, 'De jongen die zijn brood knipte', beloven opnieuw een parel. Maar dat valt tegen.

Het begint als een origineel sprookje: ,,Er was eens een jongen en zijn lievelingsspeelgoed was een schaar. Wat hem niet beviel, zette hij naar zijn hand." Hij knipt de korstjes van zijn brood, de rafels van het Perzische tapijt en de snorharen van de kat. Grappig, maar zo'n in het rond knippende knul levert nog geen goed verhaal op. Waar blijft het probleem of de uitdaging? De spanningsboog, de motor die het verhaal op gang brengt?

De jongen zet zijn schaar in de auto's op straat, omdat die volgens hem teveel op elkaar lijken en hij maakt torenflats in de stad een kopje kleiner, zodat je 'zelfs de hemel weer kunt zien'. Als hij vervolgens het bos wat woester knipt, 'zodat je er meer avontuur kunt beleven', begint de lezer iets te dagen. Komt de jongen soms in actie tegen fantasieloosheid?

Het blijft gissen naar het idee achter dit boek. De jongen verknipt enge monsters tot snippers en gooit die in de lucht. Ze transformeren om onduidelijke redenen tot een soort veelkleurige sterren. Had Van Haeringen misschien gewoon zin een hemel vol snippers te tekenen? Een mooie illustratie is het, dat moet gezegd; als je goed kijkt, ontdek je vele figuren in de sterren.

Geslaagde tekeningen biedt het boek wel meer. Zoals die van een bos waarin de bomen stakerig geschilderd zijn en al het weelderige gebladerte zichtbaar door de jongen is uitgeknipt. Zo'n collagetechniek kan prachtig samenwerken met een verhaal.

Maar dat kabbelt juist zonder duidelijke richting voort, tot het abrupt eindigt: de jongen knipt een vriendinnetje voor zichzelf. Daar heeft hij, zo meldt de tekst, al die tijd voor geoefend. Had dat aan het begin gezegd, dan had de lezer tenminste iets om naar uit te kijken.

Alle teksten en afbeeldingen op deze website zijn auteursrechtelijk beschermd. Als u gebruik wilt maken van één van de teksten of afbeeldingen, kunt u contact opnemen via het formulier.