Appelmoes - Klaas Verplancke

'Papa ruikt naar appelmoes'
Door Bas Maliepaard

Trouw Boeken, 18 december 2010

Vorige

’Mijn papa heeft warme handen. Zijn vingers smaken naar appelmoes. Ik wou dat hij duizend handen had.” In woord en beeld schetst Vlaams dubbeltalent Klaas Verplancke een poëtisch portret van een vader-zoonrelatie, maar op zo’n manier dat het toch herkenbaar blijft. „Soms is een papahoofd hutspot. Op zijn kin groeit een cactus en zijn adem ruikt naar bloemkool.”

Anders dan in veel ’papa-prentenboeken’ worden niet louter de stoere kanten van vader belicht. Ja, hij heeft sterke spieren, maar zijn buik is zacht als een kussen. Hij voetbalt met zijn zoon Janneman, maar laat het soms ook afweten. Dan zien we hem onderuit gezakt en ingedommeld voor de televisie zitten. Janneman staat er in compleet voetbaltenue naast en trekt hem teleurgesteld aan zijn mouw.

Die warme appelmoeshanden van papa kunnen soms ook koud zijn en zich als bliksems gedragen. Dan sturen ze Janneman boos de trap op, naar zijn kamer. Mooi hoe vader er langzaam uit gaat zien als een angstaanjagende, woest behaarde aap! De tekeningen drukken zo de fantasie en het gevoel van Janneman uit.

Janneman besluit, terwijl hij de trap oploopt, een nieuwe papa te zoeken. Op dat moment groeien de spijlen langs de trap plots uit tot bomen met monden en handjes. Die transformatie is een geslaagde variatie op de prentenboekklassieker ’Max en de Maximonsters’ van Maurice Sendak, waarin de kamer van de hoofdpersoon na een ruzie met zijn moeder ook in een bos verandert.

Net als in dat boek staat het bos hier symbool voor de innerlijke strijd die Janneman voert. Er is geen andere papa te vinden en de bomen schreeuwen nog harder dan vader dat hij zijn huiswerk moet maken en zijn voetbalschoenen moet opruimen. Uiteindelijk komt hij bij een huisje. Zijn aap-vader doet open en geeft hem een kom appelmoes. Met elke hap die Janneman neemt, komt papa er weer normaler uit te zien. Goed gevonden: de moes herinnert Janneman aan de papa met warme handen.

Ondanks Verplancke’s surrealisme blijven zijn tekeningen door de warme kleuren en het bijzondere gebruik van ’gloeiend’ licht en schaduw geborgenheid ademen.

Hoewel de compositie afwisselend is, had Verplancke wel iets meer de ruimte mogen nemen. Vooral naar het einde toe volgen de ’volle’, indringende beelden elkaar te vlot op. Een adempauze was prettig geweest.

Overigens verscheen vorig jaar ’The First Klaas Book’ (Oogachtend), een prachtig boek voor volwassenen met een overzicht van Verplancke’s gevarieerde werk.

Klaas Verplancke: ‘Appelmoes’. De Eenhoorn, Wielsbeke. ISBN 9789058386397; 34 blz. € 14,95. Vanaf 4 jaar.

 

© Bas Maliepaard 2018 | Disclaimer | Ontwerp - pmsmt