De gorgels - Jochem Myjer

'Wollige Gorgel beschermt Melle'
Door Bas Maliepaard

Trouw Boeken, 12 september 2015

Vorige

Zijn uitgever meldt dat Jochem Myjer het manuscript van zijn eerste kinderboek 'De Gorgels' anoniem opstuurde. Dat maakt hem net even anders dan de zoveelste BN'er die een kinderboek schrijft (al jaren in de mode): niet Myjers bekende naam, maar de kwaliteit van het verhaal leidde tot publicatie, en zo hoort het.

Nu kan ik me helemaal voorstellen dat dit boek uit de post werd gevist. Het is weliswaar een tamelijk eendimensionaal avontuur, maar het spreekt tot de verbeelding, is spannend en met voelbaar enthousiasme in heldere zinnen opgeschreven.

Op een nacht ziet Melle een wezentje op zijn bed zitten, dat nog het meest weg heeft van een bolletje wol met gespierde ledematen. Dat gegeven - kind ontmoet fantasiewezen - is sinds Annie M.G. Schmidts 'Wiplala' vaker opgedoken in de jeugdliteratuur, maar Myjers figuurtje is origineel genoeg.

Het wollige kereltje is een Gorgel. Als de R in de maand zit, beschermen hij en zijn mede-Gorgels kinderen 's nachts tegen Brutelaars: smerige wezens die naar zweetsokken stinken en je ziek maken. Als Melle zijn vader, die bij 'dode dierentuin' Naturalis werkt, naar het wezentje vraagt, blijken de Gorgels al jaren diens geheime studieobject te zijn.

Grappig, trouwens, die 'dode dierentuin', en zo staat er nog een enkele leuke vergelijking in: de maan lijkt een koek met een hap eruit, papa's tanden klapperen als een kapot drumstel.

Pa maakt zich zorgen over de terugkeer van de uitgestorven gewaande Groenlandse Brutelaar. Melle ontpopt zich vervolgens tot held als hij samen met de Gorgels optrekt tegen een invasie van deze griezels en zijn kennis van de natuur inzet om hen te verslaan.

Jammer wel dat Melle geen ontwikkeling doormaakt, dat had het verhaal diepte gegeven, maar Myjer werkt zijn personages nauwelijks uit. De bijrol van oma blijft zelfs geheel hangen in clichés: een grijze, schuifelende, overbezorgde vrouw die koekjes bakt.

Ook legt Myjer vaak te veel uit, bijvoorbeeld als Melle in de klas over de Gorgels vertelt: 'Iedereen lachte. Melle werd knalrood. Hij had spijt dat hij het had verteld.' Met zo'n laatste zin benoemt hij wat de lezer al aanvoelt. Maar voor wie met die onvolkomenheden kan leven, is dit een aangenaam debuut voor een breed publiek.

Jochem Myjer: De Gorgels. Ill. Rick de Haas. Leopold; 132 blz. euro 13,99 Vanaf 6 jaar.

 

© Bas Maliepaard 2018 | Disclaimer | Ontwerp - pmsmt